Ter leven veroordeeld

Nadat vorig weekend de familie van Amelie Van Esbeen naar de pers stapte om aandacht te vragen voor haar schrijnende situatie, is het debat nog steeds aan de gang. Iedereen heeft wel wat over haar wens om euthanasie te melden, hoewel eveneens iedereen beweert het specifieke geval niet te kennen.

Mateloos kan je je dan ergeren aan de lieden van de Katholieke zuil – al dan niet met ampersand hier of daar – die dit menselijk leed proberen te recupereren voor eigen gewin. Het is een tweede natuur van hen geworden. Hoewel we steeds beweren deze dogmatici te hebben verslagen, in tegenstelling tot imams en geitenneukers, duikt er altijd wel eentje op die het nodig vindt zijn onbegrip uit te schreeuwen. Het was huiveringwekkend te zien dat de man die het aandurfde kritiek te uiten op de zelfgekozen uitstap van Hugo Claus, nu ook weer om zijn mening werd gevraagd. De publieke omroep houdt nu eenmaal van incompetentie. Wouter Beke, ideoloog van het achtste knoopsgat. Hoewel zijn kinderkopje je eerder aan de geneugten van abortus doet denken, heeft hij ook steeds de mond vol van levensbeëindiging. Hij heeft er zin in, valt te hopen.

De christendemocraten hebben zich er dan wel formeel bij neergelegd dat de ongelovige honden er af en toe eentje mogen neerleggen, enige goedkeurende woorden zullen zij daarrond nooit over hun lippen krijgen. Altijd wordt er krampachtig naar een zijweg gezocht om de discussie helemaal scheef te trekken. Als het maar pijn doet. Beke wist maandag in Ter Zake het debat meteen te kapen, door het woord levensmoe om te buigen tot een vloek in de kerk. Hij voorzag dat als we mevrouw Van Esbeen zouden laten gaan, de linkse meute iedereen een kopje kleiner zou maken die er eens een dagje niet keihard tegenaan wil gaan. Hij gaf het voorbeeld van een twintigjarige die er even allemaal geen zin in had. Volgens Beke zou die er ook hebben gelegen als mevrouw Van Esbeen´s wens zou worden ingewilligd. Allen levensmoe! Het is een argumentatie waarmee hij een eerlijk debat over een menselijk levenseinde haast onmogelijk maakt. Wie plotsklaps een beeld voor zich ziet waarin een jonge adonis afgemaakt wordt omdat hij iets heerlijk melancholisch in de ogen heeft, past wel op. Dit soort fundamentalisten, die in wezen welke zelfgekozen levensbeëindiging dan ook zouden willen voorkomen, worden maar beter geweerd uit het debat. Ze doen nabestaanden nodeloos veel pijn wanneer deze enkel gebaat zijn bij hoop en troost. Inhumaan, heet zoiets.

Ook premier Van Rompuy deed zijn best elke vraag om euthanasie naast zich neer te leggen. Dat deed hij met een meer beproefd recept, de verheerlijking van het lijden. Hij kende iemand die er ontiegelijk slecht aan toe was maar er alsnog het beste van probeerde te maken. Een held, als het ware. Mocht er iemand ijveren voor een verplichte afslachting van al wie getroffen wordt door ziekte en leed, zou dit voorbeeld steek houden als argument. Aan de eis van sommigen om een andere keuze te maken en het leven vaarwel te zeggen, doet dit echter niets af. Dat zullen de christendemocraten helaas nooit willen toegeven. Zij willen iedereen zien vechten voor het leven, hoe waardeloos ook. Zolang dat niet gebeurt zullen ze voorbeelden blijven aandragen in de veronderstelling dat daarmee andere even eerbare mogelijkheden teniet worden gedaan. Minachting voor andersdenkenden, heet zoiets.

En dan was er nog Hilde Kiekeboon. Ook dit vooraanstaand christenmens maakte er een potje van. Zij stelde dat toegeven aan de wens van mevrouw Van Esbeen en anderen gelijk stond aan de ogen sluiten voor de werkelijke problemen. Wat haar een aanleiding gaf om de manier waarop wij met onze bejaarden omgaan aan de kaak te stellen. Weer een slag in het gezicht van nabestaanden, want zij deden blijkbaar niet genoeg hun best. Het lijkt haast kinderachtig hoe deze hoeders van leven en lijden allerlei zaken samentrekken die niets met elkaar te maken hebben. Als iemand wil sterven, is dat heus niet enkel en alleen uit eenzaamheid. Die wens zou overigens nooit worden ingewilligd door wie dan ook. Het klopt dat er vele bejaarden een niet erg benijdenswaardig leven leiden, en het klopt dat daar heel wat aan te doen valt, maar de gesprekken daaromtrent moeten helemaal los gevoerd worden van het debat rond euthanasie. Zij die drogredenen blijven aanhalen om elk gesprek rond een zelfgekozen levenseinde onmogelijk te maken worden maar beter het zwijgen opgelegd. Ongetwijfeld doen ze dit alles uit liefde voor de mens, maar wel met mensonterende situaties als gevolg. Enige schaamte is hier inderdaad op zijn plaats.