Ja, we kunnen het dus

Maarten Van Rossem had een traantje weggepinkt. Deze eminente Amerika kenner en door sommigen verkeerdelijk als even eminent cynicus bestempeld had toen ook Ohio voor de bijl ging voor de eerste Afro-Amerikaanse president een traantje moeten wegpinken. Dan is er verandering op til. Ik ben niet bijster goed in unanieme lofbetuigingen en ander zoets, maar pogen loont deze keer zeker de moeite. Ja hoor, ook ik ben verliefd op Barack Obama.

Het is hem toch maar gelukt. Barack Obama is de eerste Afro-Amerikaanse president. Het historisch karakter van deze overwinning kan een bron van hoop zijn voor de hele wereld. De Standaard ging deze week even in overdrive en schreef dat dankzij deze verkiezingen minderheden eindelijk in vrijheid zullen kunnen leven in Amerika. Zoiets. Helemaal waar is dat niet (zeker als je bekijkt dat samen met de presidentsverkiezing zowat overal een referendum voor het homohuwelijk werd afgeschoten) maar de mogelijkheid dat dat ooit zal lukken is weer nieuw leven in geblazen. In een samenleving waarin allerhande -foben gestaag aan terrein winnen, is dat een grootste prestatie. Waar hij zelf weinig aan heeft bijgedragen, maar wat je hem toch maar moet nageven, is eveneens het doen verdwijnen van zijn voorganger. Barack Obama komt dan wel, belangrijker is dat George W. Bush vertrekt. Hoe groot deze verdienste is, zal pas de komende maanden en jaren blijken. Ik kan het nu alleszins nog niet helemaal vatten dat we die man waarschijnlijk nooit meer zullen terugzien. Moge hij rotten in de hel.

Oh wat zeg je nou.

De president elect lijkt er ook in geslaagd Europa even te doen geloven in de Amerikaanse droom. Plotseling omarmen we dat door ons alles betwiste en betwijfelde concept met open armen. Het tij kan wel erg snel keren. Maar er schort meer aan de reacties van Europese (Vlaamse) politici op de overwinning van Obama. Het merendeel haast zich uiteraard om te struikelen over formuleringen die de grootte van hun adoratie voor de nieuwe president moeten uitdrukken. Je zou wel gek zijn (kom ik later nog op terug) om dat niet te doen. Heel Europa is voor Obama. Commentaar op het programma van de man – dat au fond simpelweg centrumrechts is – wordt van de baan geveegd door de stelling dat de Amerikaanse samenleving wel erg verschilt van de Europese. Het zou dan ook erg jammer zijn mocht zoiets futiels als een programma ervoor zorgen dat we ons niet met die man mogen associëren. Niemand slaagt er helaas in – wordt ook nooit op doorgevraagd overigens – uit te leggen waar die verschillen dan precies zitten. Alsof een centrumrechts beleid beter zou uitdraaien in de Verenigde Staten dan hier. Alsof de onderklasse in Amerika beter af is met eindeloze belastingsverlagingen en een afbouw van de sociale zekerheid dan hier. Ik dacht het niet. Als de Amerikaanse samenleving al verschilt van de Europese is het omdat ze al een hele tijd ten onder gaat aan dat (centrum)rechts beleid. Armoedecijfers liggen hoger, onderwijs en sociale zekerheid hangen nog maar met haken en ogen aan elkaar en het hele land gaat gebukt onder een gigantische staatsschuld. Obama heeft deze week een historische daad gesteld, maar die zaken gaat hij niet aanpakken zoals het eigenlijk zou moeten. Daar kan je niet omheen. Overigens is het sowieso misplaatsts dat Vlaamse politici in de rij staan om Obama te eren. Zelf slagen ze er al anderhalf jaar in geen enkele wezenlijke vooruitgang te boeken op welk gebied dan ook, maar wel even snel en makkelijk laten weten hoe hoog je Obama acht. De omschakeling terug naar de Belgische politiek bezorgt dan ook vooral hoofdpijn en afgrijzen.

Eén verschil met de VS is wel erg duidelijk. Het ligt zo voor het oprapen door eender welke politicus, maar ook dat blijft verzwegen. Op het Europese continent zou een niet-blanke het nooit tot president of iets van die grootorde kunnen schoppen. Nooit. Jamais. Never. We zijn er niet klaar voor. Of we er ooit klaar voor zullen zijn, is nog maar de vraag. Ahmed Aboutaleb krijgt het zo voor elkaar om wethouder van Rotterdam te worden en krijgt meteen de meest gore commentaar over zich heen. Ook de aandacht die de Vlaamse pers aan deze benoeming gaf, doet vermoeden dat ook zij er vreemd van op keken. Zolang die attitude schering en inslag blijft, zullen wij steeds achter blijven op Amerika. (Wat dat punt betreft dan toch.) Respect is hier dan ook niet meer dan op zijn plaats.

Een speciale vermelding is ook nodig voor de politici alhier die het nodig vinden Barack Obama desalniettemin onderuit te halen. Het gaat hier meestal om derderangs politici met rechtse signatuur die hopen op die manier toch nog even in de aandacht te komen. Ook slechte aandacht, is aandacht, hoorden ze ooit eens iemand zeggen. Arend Jan Boekestijn vervulde bijvoorbeeld deze rol met verve in De Wereld Draait Door. Geen enkel zinnig argument kon hij aanhalen om op Mccain te stemmen (als er al wat inhoudelijks te onthouden viel, was het dat hij Obama te rechts vond) maar hij zat toch maar lekker weer eens in een televisiestudio. Boekestijn wil zijn ongelijk waar hij al tien jaar aan vasthoudt continueren, repliceerde diezelfde Maarten Van Rossem. En weg was ie.

Nu Barack Obama binnenkort het witte huis mag bewonen, is John Mccain weer herleid tot een vriendelijke opa. Het moet dan ook gezegd dat ook hij er best mag wezen. De manier waarop hij, voor de schermen alleszins, zijn medestanders in toom probeerde te houden als ze Obama onderuit poogde te halen als vuile islamiet of terrorist, was hartverwarmend. Ook zijn ideeën op zich vallen in vergelijking met wat we de voorbije acht jaar te verduren kreeg, best te pruimen. Dat kan niet gezegd van het duifje naast hem, overigens.

Ik ben zo blij. Zo blij. Zo blij.